gâñrañg (2)

= het Mal. gandañg, soort van trom, Mak. gánrañg. (Pl. VIII, F. 17.) Jav. kendañg, Daj. gandañg, Bat. gondañg. — Oelôenna gâñrañge, het bovenste van de gâñrañg, dat bij het bespelen aan de regterzijde komt. — Oerîna gâñrañge, het onderste van de gâñrañg. — Baboewâna gâñrañge, de buik, dat i.: het dikste, of middelste, gedeelte der gâñrañg. — Pakariwîna gâñrañge, de banden van bindrotting om de gâñrañg. — Bábâna gâñrañge, de stokjes tot het bespelen der gâñrañg. — Gâñrang-tâlloe. Dit geeft te kennen: een gâñrañg met een goñg en een pôewi-pôewi. — Gâñrampêta, eene soort van gâñrañg. (B. Chr. II, bl. 271, r. 24.) — Wâli-soemâñgâ of: bâli-soemâñgâ, eene soort van bespelen der gâñrañg, dus genoemde, dewijl men als 't ware van beide kanten de soemâñjâ oproept. — Tâtté-palâmpa en tâtté-kânjdjará, gelijk ook sôre, insgeliiks wijzen van bespelen der gâñrañg. Bij het tâtté-sôre volgt de cene slag langzaam op den anderen. Dit tâtté-sôre heeft plaats bij de geboorte van een meisje. Bij het tâtté-kânjdjará wisselen de slagen elkander onmiddellijk en nog al met kracht af. Dit laatste geeft te kennen, dat er een jongen geboren is. Het tâtté-sôre heet in de La-Gal. tôcñpóe-sóñpa, terwijl voor het tâtté-kânjdjará gebezigd wordt: tâtté-môesóe of wâli-rôekka. (La-Gal. B. Chr. II, bl. 489, reg. 32, bl. 499, reg. 22.) Behalve deze wijzen van bespelen der gâñrañg heeft men nog de volgende: gâñrañg-bissoe, of zoo als de bissoe's het doen; gâñrañg sêre-Bândañg, of de wijze van bespelen, bij het sêre-Bândañg gebruikelijk; gâñrañg sêre-Malôkoe, of de wijze van bespelen bij het sêre-Malôkoe gebruikelijk; gâñrañg-padjâga, of de wijze van bespelen gebruikelijk bij het mâdjâga der hafdames; gâñrañg-padjôgé, of de wijze van bespelen, bij het dansen der padjôgé's gebruikelijk; gâñrañg mânjljâ, of de wijze van bespelen bij het mânjljâ; en gâñrañg lêñggó bij het lêñggó gebruikelijk; gâñrañg sakoedidi, de wijze van bespelen bij het sakoedidi, een' van elders afkomstige soort van dans; gâñrañg dâbosó, de wijze van bespelen bij het dâbosó, een' soort van toovenaarsdans, die van allerlei kunsten, als zoogenaamd vuureten, enz., vergezeld gaat, gebruikelijk. Wanneer een kind geboren wordt van een' regetend vorst, heeft men zeven variatie's in het bespelen van de gâñrañg. Bij de geboorte van een prinsje van minder rang, bedient men zich van vijf, en bij de geboorte van een' dâeñg, van drie variatie's. Dé gâñrañg moetîwi? heb je geen gâñrañg? dat wil zeggen: heb je geen' mond om te spreken? Rigâñrañg, of: riyagâñrañgâñg, van gâñrañg-muzijk vergezeld worden. Gâñrañg-Tjîna, klein rateltje dat de Chinesche klontoñg of rondventer gewoonlijk in de hand heeft, om zijn' komst aan te kondigen. (Pl. XIII, Fig. 11.)